Qanday qilib dinozavr axlati ilmiy kashfiyot bo'lishi mumkin

Siz ham men kabi "dinozavr axlatidan pat" topilganini eshitsangiz, hayron qolmaysizmi? Aslida shu sarlavha meni ham bosib o'tishga majbur qildi. Va eng qiziqarlisi — bu kashfiyot qushlar nega o'sha mashhur asteroiddan omon qolganini tushuntirishga yordam berishi mumkin ekan.

Kutilmagan kashfiyot

2016-yil, Montana shtatining shimoli-sharqida. Paleontolog Devid DeMar Jr. baliq qoldiqlarini izlayotib, qoyalarning yonida emish edi. Shu payt ko'zi bir narsaga tushdi — golf to'pining yarmiday katta, qizil-qo'ng'ir rangli narsa.

U uni yaxshilab ko'zdan kechirdi. Va shunda aniqlandi — bu kichkina patning oshi qolgan.

Tasavvur qiling: oddiy ekspeditsiyada ishlayotganingizda, 150 yildan ortiq qidirilganiga qaramay, hech kim topmagan narsani kuzatasiz. Bu hisni tasavvur qila olasizmi?

Ichkarida nima bor edi

USC tadqiqotchilari bu narsani mikro-CT skaneridan o'tkazdilar — bu ichkarini buzmasdan ko'rish imkonini beruvchi maxsus qurilma. Natija hayratlanarli edi.

Bu kichkina tosh umuman tosh emas ekan. Bu axlatning toshsimon holga kelgani — koprolit. Va ichida juda ko'p narsa bor edi: patlar, baliq tanglari, mayda oyoq suyaklari. Hamma narsa a'lo darajada saqlangan.

Tadqiqotchi Neyt Kerroll shunday dedi: "Har bir soatda yangi pat, yangi tang, yangi suyak paydo bo'lardi."

Bu hisni tushunasizmi? Yangi yil kuni sovg'alarni ochavergandek, faqat har bir sovg'a 66 million yoshida.

Kimning axlati edi bu?

Suyaklarni o'rganib, olimlar yechimni topdilar. Ichidagi qush suyaklari hesperornitiform qushga tegishli edi — qadimgi sho'ng'inchi qush. Ular yaxshi ucha olmasdilar, lekin oyoqlari baliq ovlashga moslashgan edi.

Patlari esa suv ostida yashashga moslashgan edi — zamonaviy sho'ng'inchi qushlarnikiga o'xshaydi. Demak, bu patlar aynan shu qushniki.

Ya'ni, qandaydir katta dinozavr — ehtimol T.reks yaqin qarindoshi — bu qushni tutib yegan.

Tabiat ba'zan shunday qora ovqatlanadi, rost.

Bu nimani anglatadi

66 million yil oldin asteroid urilganda, deyarli hamma narsa nobud bo'ldi. Ko'pchilik qushlar ham yo'qoldi. Faqat bitta guruh — neornitlar — tirik qoldi. Bugungi barcha qushlar aynan shu nasldan kelib chiqqan.

Hesperornitiformlar esa butunlay yo'q bo'lib ketdi.

Savol shu edi: neornitlarni nima maxsus qilgan? Ular nega omon qoldi?

Tadqiqotchilar bitta faraz ilgari surmoqda — bu suv muhiti bilan bog'liq bo'lishi mumkin.

Asteroid urilganda, yong'inlar, qorong'ilik, global soviq — bular hammasi yuz berdi. Suvda ovqat topa oladigan qushlar tuproqdagilarga nisbatan yaxshiroq omon qolgan bo'lishi mumkin. Bu hali aniq javob emas, lekin juda qiziqarli iz.

Nimaga hayronman

Bu voqeada menga yoqqan narsa: ilm ba'zan eng g'alati joylardan javob topadi. Hech kim patlarni koprolitlarda izlashni o'ylab ko'rmagan. Bu unchalik romantik tadqiqot emas.

Ammo eng yaxshi kashfiyotlar odamlar e'tibor bergan joylardan chiqadi.

Bosh tadqiqotchi Jimgmay O'Konnel shunday dedi: "Bu shunchaki chiroyli, yaxshi saqlangan pat — bunday kutilmagan manbadan."

Men ham shunga qo'shilaman.

Ilmiy yutuqlarni ko'pincha zamonaviy laboratoriyalarda deb o'ylaymiz. Ba'zan shunday bo'ladi. Ammo ba'zan oddiy bir odam dalada oddiy toshni oladi va yaqinroq qarab ko'radi.

Qiziqish — bu kichik narsalarga e'tibor berishdir.

Xulosa

Keyingi marta deraza oldida qush ko'rsangiz — kaklik bo'ladimi, chumchiqu yoki o'rdak — esda tuting: siz dinozavrni ko'rayapsiz. Va 66 million yil oldin, hamma narsa qulab tushganda, sizning qushingizning ajdodlari omon qolishga loyiq edi.

Hali aniq javobni bilmaymiz. Ammo shu baxtli koprolit tufayli yaqinlashayapmiz.

Paleontologiyanan yorug' tomoniga qarang, deydi.

Manba: ScienceDaily