Ölüme Karşı Son Hamle

Doktor, söz söylemez açıklamışmıştır: tedavisi yok. Ama ya böyle bir sonucu kabul etmek zorunda olmasaydın? Ya ölümü durdurabilir ve ilerde yapılacak tıbbi mucizeler için bekleyebilirsen?

Bu, bilim kurgu filmi senaryosu değil. Şu anda gerçekleşiyor. Adı da kriyonik.

Bütün Vücut mu, Sadece Beyin mi?

Yıllardır kriyonik şirketleri insanları sıvı nitrojene batan biyolojik zaman kapsüllerine dönüştürüyor. Ama durum değişiyor: giderek daha çok insan sadece beyninin saklanmasını tercih ediyor.

Mantığı basit. Daha hızlı, ucuz ve depolamak çok daha kolay. Bir vücut yer kaplar, karmaşık prosedürler gerektirir. Bir beyin? Masa lambası büyüklüğünde bir metal kutuya sığar.

Bu tercih başladığında araştırmacılar bir şey anlamışlardı: 200 yıl sonra birisini süper gelişmiş teknoloji ile uyandıracaksanız, ona orijinal vücudu lazım mı gerçekten? Gelecek bilim insanları teorik olarak yeni bir vücut klonlayabilir, sentetik bir vücut yaratabilir ya da bilinci içinde yaşayacağı sanal bir dünya tasarlayabilir.

Biraz Korkunç Kısmı

UCLA'da yaşlanma araştırması yapan Dr. Stephen Coles, 2014'te bunu deneyenlerden ilkiydi. Pankreas kanserinden öldüğünde, Arizona'daki yatak başında uzman bir ekip belirdi. Mekanik kalp masajı cihazıyla kanını dolaştırdılar, damarlarına tıbbi antifriz pompasını bastılar, ısısını düşürdüler. Sonra—korku filmi sahnesi gibi—kafasını koparttılar.

Beynini cam bir kapta sakladılar. Aynı gün akşama kadar.

On yıl sonra, şok edici ve deneysel görünen bu yöntem rutin hale geldi. Şirketler daha iyiye, prosedürler daha basit hale geldi. İnsan sayısı artıyor.

Peki Ya Sen Hala Sen Misin?

Şimdi işler felsefi olarak çılgın hale geliyor.

Gelecek bir medeniyetin donmuş beynini uyandırıp yeni bir vücuda (ya da dijital bir simülasyona) yerleştirmesini başarırsa, bu gerçekten sen misin? Yoksa seninle ilgili bir kopya mı, asıl sen ise yok mu?

Filozoflar ve sinirbilimciler bunu saatlerce tartışırlar. Sen bilincin misin, anılarının mı, vücudunun mü, yoksa hepsi mi? Bilim insanları her nöronu kusursuz bir şekilde yeniden yapılandırabilirse, bu senin hayata dönmek mü, yoksa seni zanneden yeni biri mi yaratılır?

Cevabını bilmiyorum. Kimse de bildiğini sanmıyorum.

Antifriz Meselesi

Bir şey kesin: beynin donduruluyor diye pizza dondurmak gibi donduruluyor değil. O işe yaramaz.

Neden? Vucudun yüzde 70'i su. Cesedi dondurucu kasaya atsan, hücreler içinde buz kristalleri oluşur. Küçük buz iğneleri gibi hücreleri patlatır. Sonra çözerken beyin çorbası kalır.

Kriyonik yerine vitrifikasyon yapıyor. Bilim insanları kanı tamamıyla tıbbi antifrizle değiştiriyor, -140 derece Celsius'ta cam benzeri bir duruma gelinceye dek yavaşça ısıyı düşürüyor. O sıcaklıkta biyolojik işlemler neredeyse durur. Hücre hasarı olmadan koruma sağlanır.

Akıllıca, değil mi?

Göz Ardı Edilen Varsayım

Kriyoniklerin çılgın tarafı bu: henüz var olmayan teknolojiye bahis koşuyor. Hiçbir insan beyninin kriyopreservasyondan sonra hayata dönmesi olmadı. Kimse.

Tüm sistem, bir gün—50 yıl sonra mı, 500 yıl sonra mı bilinir—şu teknolojileri geliştireceğimize inanıyor:

1. Seni öldüren hastalığı düzeltmek
2. Koruma işleminden gelen hücre hasarlarını onarmak
3. Donmuş bir beynin nasıl uyandırılacağını öğrenmek
4. Bir şekilde bilinci ve kimliği geri kazandırmak

Çok fazla varsayım.

Yine de Neden Bunu Yapıyorlar?

Alman hekim Emil Kendziorra şöyle diyor: tedavisi olmayan hastalığı olan genç hastalara "hemen öleceksin" demek istemiyorum. İnsanın istediği kadar yaşama hakkı olması gerektiğine inanıyor.

Haklı bir noktası var. Kalp nakli de imkansız görünmüştü. Tüp bebek de bilim kurgu sayılmıştı. Vücutlar arası organ nakli birçok kişiye saçma gelmişti.

Şimdi imkansız görünen şey yarın imkansız olmayabilir.

Gerçek Bahis

Kriyonik aslında bilim hakkında değil—henüz değil. Umut hakkında, felsefe hakkında, ölümlülüğü kabul etmeyen insan inatçılığı hakkında.

Bazıları güzel bulur. Bazıları çılgınlık sanır. Bazıları insanlığın en saf inat ifadesi düşünür.

Bana göre ilginç kısım, bu sizi zorlayan sorular sorar: Seni sen yapan nedir? Bilince saklanıp geri kazanılabilir mi? İmmortaliteyi hedeflememiz gerekir mi?

Kriyonik hiç işe yarayacak mı? "Göreceğiz" demişiz durumda. Ama insanlar bunu yine de yapıyor olması? Bu, ölümden ne kadar korktağımızı ve ondan kaçmak için neler yapabileceğimizi gösteriyor.

Belki de en insani taraf da budur.