Beynimizin Konuşmayı Öğrenme Şekli Hakkında Bildiklerimiz Sarsılıyor

Bu hafta karşıma çıkan bir araştırma beni gerçekten şaşırttı. Küçükken nasıl konuşmayı öğrendiğimizi hatırlıyorsunuzdur: önce anlamsız heceler çıkarır, sonra sesleri taklit edersiniz. Herkes bunu bilir.

Ama şu kısmı bilmiyordum: bilim insanları, bu sürecin beynin hangi bölgeleri sayesinde gerçekleştiğini sandıklarını sanırım yanlış hesaplamış olabilirler.

Eskiden Nasıl Düşünüyorduk

Uzun süre kabul gören görüşe göre işler oldukça basitti. Konuşma, ağzınızın, dilinizin ve boğazınızın karmaşık hareketlerini içerir. Dolayısıyla bu hareketleri kontrol eden beyin bölgesi yani motor kabuk bu işin merkezi olmalıydı.

Kâğıt üzerinde mantıklı. Ama McGill Üniversitesi ve Yale'den gelen yeni araştırmalar bu fikri sorgulamaya başlıyor.

Ne Yaptılar?

David Ostry liderliğindeki ekip ilginç bir deney tasarladı. Katılımcılardan kulaklık aracılığıyla kendi seslerinin değiştirilmiş bir versiyonunu dinleyerek konuşmalarını istediler. Ses geri bildirimi gerçek zamanlı olarak değiştirildiğinde insanlar doğal olarak konuşma biçimlerini ayarlamaya başladılar — konuşma için bir tür motor öğrenme.

İşte asıl ilginç kısım burada başlıyor.

Araştırmacılar transcranial manyetik stimülasyon (TMS) kullandılar. Bu teknik belirli beyin bölgelerinin aktivitesini geçici olarak "durduruyor". Üç kritik bölge hedef alındı:

• İşitsel kabuk (sesi işler)
• Somatosensoriyel kabuk (ağız ve yüzden gelen fiziksel duyuları işler)
• Motor kabuk (hareketi kontrol eder)

Amaç? Hangi bölgenin yeni konuşma kalıplarını öğrenmek ve hatırlamak için gerçekten gerekli olduğunu görmekti.

İşler Karışıyor

İşitsel veya somatosensoriyel kabuğu devre dışı bıraktıklarında katılımcılar öğrendiklerini önemli ölçüde daha az hatırladı. Yirmi dört saat sonra konuşmadaki adaptasyonlar büyük ölçüde kaybolmuştu.

Peki motor kabuğu devre dışı bıraktıklarında? Önemli bir fark gözlemlenmedi. Öğrenme yerinde kalmıştı.

Bir kez daha söyleyeyim: motor kabuğu devre dışı bırakmak neredeyse hiç etki etmedi.

Araştırmacılardan Nishant Rao'nun dediğine göre: "Çalışmamızda yeni konuşma hatıralarının yalnızca beyindeki motor bölgelerdeki değişikliklere bağlı olduğu varsayımını sorguladık. Bunun yerine, konuşmayı öğrenme biçimimizde işitsel ve somatosensoriyel beyin bölgelerindeki değişikliklerin ne kadar önemli olduğunu ortaya koyduk."

Neden Önemli?

Bu sadece ilginç bir laboratuvar bulgusu değil. Gerçek dünyada etkileri var.

Birincisi, inme sonrası konuşma rehabilitasyonuna yaklaşımımızı değiştirebilir. Eğer duyusal bölgeler konuşma belleği için bu kadar kritikse, o bölgeleri hedef alan tedaviler motor iyileşmeye odaklananlardan daha etkili olabilir.

Konuşamayan insanların iletişim kurmasına yardımcı olmak için tasarlanan beyin-bilgisayar arayüzlerinin geliştirilmesini de etkileyebilir. Bu sistemler motor bölgeler yerine duyusal işleme bölgeleriyle etkileşecek şekilde tasarlanırsa daha iyi çalışabilir.

Her Şey Bağlantılı

Bu araştırmada beni etkileyen şey şu: beyin bölgelerinin birbirinden bağımsız çalışmadığını neuroscientificiler defalarca keşfediyor. Hareket, duygu ve algı derinlemesine iç içe geçmiş durumda ve biz bunu yeni yeni anlamaya başlıyoruz.

Araştırmacılar kol ve el hareketleri üzerine yapılan çalışmalarda benzer örüntülerin bulunduğunu belirtiyor. Duyusal geri bildirimin tüm motor öğrenme için temel düzeyde önemli olabileceği anlaşılıyor — sadece konuşma için değil.

Düşündürücü doğrusu. Bizler çıktıya (harekete) o kadar odaklanmışız ki girdinin (duyum ve ses işlemeyi) yeni beceriler öğrenme yeteneğimizi ne kadar şekillendirdiğini göz ardı etmiş olabiliriz.

Sonuç

Bir sonraki sefere yeni bir dil öğrenirken yeni bir kalıp kaparsanız veya telaffuzunuzu mükemmelleştirmeye çalışırsanız, işitsel kabuğunuza ve somatosensoriyel kabuğunuza teşekkür edin. Görünüşe göre onlar sandığımızdan çok daha fazla iş yapıyormuş.

Bazen bilim size kendi beyninizin ne kadar şaşırtıcı derecede karmaşık olduğunu hatırlatıyor. Ve bazen de sandıklarınızın yanlış olabileceğini.