Miya hujayralariga yangi umid: Alzheimerga qarshi yangi kashfiyot

Bu hafta bir qiziq kashfiyot haqida gapirishni xohlayman. Tassavur qiling-chi, sizning miyangizda kichik bir himoya kuchlari bor — ular mikrogliya deb ataladi. Ularning vazifasi oddiy: miyani toza tutish va zararli narsalarni yo'q qilish.

Lekin muammo bor. Alzheimer kasalligida bu himoyachilar ishdan chiqa boshlaydi. Ular o'z vazifasini bajarishni to'xtatadi, hatto aksincha — kasallikni yanada og'irlashtiradi. Go'yo tozalash brigadeasi ishni tashlab, o'zi chiqindilar yig'ib qo'ydi.

OLE molekulasi — mikrogliyani uyg'otuvchi kalit

Ispaniya va Shveysariya olimlari nimadir ajoyib topdilar. Ular OLE deb ataladigan molekulani kashf etishdi. Bu molekula mikrogliyani "uyg'otib", ularni qayta dasturlashtiradi va o'z himoya vazifasini unutmasligini ta'minlaydi.

Sanchez Mut va Johannes Gräff rahbarligidagi guruh quyidagilarni aniqladi: OLE bilan ishlov berilganda, mikrogliya hujayralari beta-amiloid cho'qtalariga qarab harakatlana boshlaydi. Ular bu zararli o'simtalarni atrofini o'rab oladi — xuddi devor qurib, zararni cheklash kabi.

Sinovlar ijobiy natija berdi

Birinchi bosqich — qurtlar. Olimlar C. elegans turidagi genetik o'zgartirilgan qurtlarni sinab ko'rishdi. Bu mayda maxluqotlarda Alzheimerga o'xshash zarar paydo bo'ladi. OLE berilganda, oqsil to'planishi kamaydi va ular yaxshiroq harakatlana boshladi.

Ikkinchi bosqich — sichqonlar. Uch oy davomida OLE berilganda, sichqonlar xotira sinovlarida yaxshi natijalar ko'rsatdi. Ularning miyalarida beta-amiloid cho'qtalari kamaydi.

Eng qiziqarli qism

Olimlar yagona hujayra tahlili usulidan foydalandi. Bu texnologiya minglab alohida hujayralarni o'rganish imkonini beradi. Va natija aniq bo'ldi: mikrogliya eng kuchli javob berdi. Victoria Pozzi so'zlaricha:

"Mikrogliya bu davolanishga eng kuchli javob bergan hujayralar edi. Birikma ularga beta-amiloid cho'qtalariga qarab harakatlanish va zararni cheklashni buyurdi."

Bu nima uchun muhim?

Hozircha biz faqat chigirtka va sichqonlar ustida sinov o'tkazdik. Bu insonlarda ham shunday ishlaydimi — hali aniq emas. Lekin muhim jihat shundaki, himoya hujayralarining funksiyasini tiklash mumkinligini ko'rsatdik.

Qo'shimcha qiziq ma'lumot: olimlar allaqachon ikkita Yevropa patenti olishgan. Bu ularning bu kashfiyotni haqiqiy davoga aylantirish niyatini ko'rsatadi.

Alzheimer millionlab odamlarni ta'sir qiladi va hozirgi davolar cheklangan. Bunday kashfiyotlar bizni kasallikni yengishga yaqinlashtiradi. Kichkina himoya hujayralariga kerakli bo'lgan ilhom — bu g'oya kelajakda katta o'zgarishlar yaratishi mumkin!