Marzenie o napędzie warp znowu się oddala

Pamiętasz scenę z „Gwiezdnych wojen”, kiedy statek nagle przeskakuje w hiperprzestrzeń? Fizycy od lat próbują wymyślić, jak to zrobić w realnym świecie. Zwykły lot do innej gwiazdy trwałby tysiące lat. Bez czegoś przełomowego nie ma szans na międzygwiezdne podróże.

Stary problem, który nie chce zniknąć

Pomysł napędu warp nie łamie praw fizyki. Już w 1994 roku Miguel Alcubierre pokazał matematyczny model, który pasuje do teorii Einsteina. Zamiast pchać statek przez przestrzeń, można by zaginać samą czasoprzestrzeń. Za statkiem przestrzeń by się rozszerzała, a przed nim kurczyła. Tworzyłaby się bańka, która teoretycznie mogłaby poruszać się szybciej niż światło.

W praktyce jednak wszystko rozbija się o jedną rzecz: potrzebny jest tak zwany ujemny rodzaj energii. Taka energia nie istnieje w naturze w użytecznych ilościach. Do napędu bańki wielkości stu metrów trzeba by Jupitera ujemnej energii. Przez lata właśnie to trzymało pomysł w strefie science-fiction.

Nowe spojrzenie z 2021 roku

W 2021 roku dwóch badaczy – Alexey Bobrick i Gianni Martire – zaproponowało zmianę perspektywy. Zamiast pytać, jak poruszyć statek, postanowili badać samą bańkę. Według ich obliczeń niektóre wolniejsze wersje bańki mogłyby działać na zwykłej, pozytywnej energii. To była spora nadzieja. Wyglądało na to, że nie trzeba już szukał egzotycznej materii.

Społeczność fizyków zareagowała żywo. Mówiono o realnym postępie.

Ale potem przyszły wątpliwości

W 2025 roku fizyk José Rodal przeanalizował te modele i pokazał, że jednak część ujemnej energii wciąż jest niezbędna. Nie w tak wielkich ilościach jak kiedyś,但 jeszcze nie zero. W 2026 roku kolejne grupy zaczęły kwestionować wiele wcześniejszych twierdzeń. Stworzono nawet specjalne narzędzia, które testują matematyczne poprawność pomysłów. Wyniki pokazały drobne, ale istniejące błędy.

Nie mniej ważny jest problem praktyczny: nawet jeśli bańkę udałoby się stworzyć, jak ją sterować? Jak ją zatrzymać? Badania pokazują ponadto, że bańki mogą być niestabilne – łatwo je zniszczyć.

Czy w ogóle kiedyś polecimy?

Nie spodziewam się napędu warp w najbliższym czasie. Może nawet nigdy.

Matematycznie rzecz ujęta, idea nie jest absurdalna. Jednak każdy krok w prawa fizyki pokazuje, jak ogromne wymagania energetyczne i techniczne stoją przed nas. Podobnie jak z perpetuum mobile – teoria czasem pozwala, ale rzeczywistość zawsze się sprzeciwia.

Fizycy wciąż powoli obniżają wymagania. Każdy new paper redukuje część problemu, but jeszcze daleko do realnych rozwiązań. Najbliższa gwiazda jest nadal bardzo daleko.

Krótko mówiąc

Napęd warp przeszedł drogę od „całkowicie niemożliwe” przez „możliwe, ale wymaga czegoś niemożliwego” po „możliwe z nieco mniej niemożliwymi wymaganiami”. To postęp, ale mierzony w dziesięcioleciach pracy teoretycznej, nie w latach do najbliższej gwiazdy.

Jeśli chcesz odwiedzić inną planetę w życiu, lepiej postawić na szybsze rakiety. Ale fakt, że teoria czasem pozwala na takie bańki, wciąż budzi ciekawość – zwłaszcza o drugiej w nocy.