İspanya Mağaralarında Karanlık Bir Keşif: İnsanlar İnsanları Mı Yedi?

Şimdi size geçenlerde rastladığım bir şeyden bahsetmek istiyorum. Tam anlamıyla çarpıcı ve bir o kadar rahatsız edici bir keşif bu.

Güney İspanya'daki mağaralarda çalışan arkeologlar, rutin kazı çalışmalarını sürdürürken insan kemikleri buluyorlar. Sıradan defin kalıntıları değil bunlar. Kemikler * kasıtlı olarak işlenmiş*: Etler sıyrılmış, iliğe ulaşmak için kırılmış, bazılarının kaynatıldığına dair izler var.

İlk tepkim "ciddi olamaz" oldu. Ama kanıtlar mı? Tartışmak zor.

Üç Mağara, Bir Örüntü

Araştırma ekibini Katalan İnsan Paleoekolojisi ve Sosyal Evrim Enstitüsü'nden arkeolog Palmira Saladié yönetiyor. Çalışma Granada bölgesindeki üç mağara sitesine odaklanmış: Malalmuerzo, Carigüela ve Majolicas. Yıllardır bu mağaralarda prehistorik yamyamlık izleri olabileceği konuşuluyordu. Ama dedikodular bilim değil, değil mi? Kanıt gerekiyor.

Ve öyle bir kanıt buldular ki.

Sadece Malalmuerzo mağarasında 36 farklı bireye ait en az 700 kemik parçası kataloglanmış. Otuz altı kişi. Rastgele bir trajedi değil, bir örüntü.

Kemikler Ne Anlatıyor?

İşte asıl ilginçleşen kısım. Araştırmacılar kemikleri mikroskop altında inceleyip radyokarbon tarihleme yaptıklarında şunları gördüler:

• Taş alet izleri: Etin kasıtlı olarak sıyrıldığına işaret eden kesik izleri
• Diş izleri: Evet, insan dişlerine ait izler
• Kemiklerin kırıldığına dair işaretler: İçindeki iliğe ulaşmak için
• Kaynatma belirtileri: Isı nedeniyle bembeyaz ve yarı saydam hale gelmiş kemikler

Carigüela sitesinde daha da ürpertici bir şey bulunmuş: İnsan kafataslarından yapılmış iki kupa. Birisi kafatasının üst kısmını dikkatle kesmiş, kenarlarını düzleştirmiş ve içme kabına dönüştürmüş.

Peki Sır Ne?

Ama asıl düşündürücü olan şu: tüm kemikler aynı örüntüyü göstermiyor. Bazı bireylerin — özellikle gençlerin — kemiklerinde sinyabar izi var. Sinyabar, antik çağlarda cenaze ritüellerinde sık kullanılan parlak kırmızı bir mineral. Demek ki bu insanlara farklı muamele edilmiş. Kimlikleri mi, yaşları mı, yiyenlerle ilişkileri mi belirleyici olmuş?

İşte sorunun özü burada. Neden?

Yamyamlık tek bir şey değil. Farklı bağlamlarda tamamen farklı anlamlar taşıyabiliyor:

• Hayatta kalma yamyamlığı: Shipwreck hayatta kalanlarının örneklerinde olduğu gibi, açlık korkusuyla yapılan
• Savaş yamyamlığı: Düşmanları sindirmek veya güçlerini "özümsemek" için
• Endokanibalizm: Yas sürecinin bir parçası olarak aile üyelerini tüketme
• Ritüel yamyamlığı: Düşmanların veya başkalarının ruhani faydalar için yenmesi

Araştırmacılar kendileri de hangi kategoriye girdiğinden emin değiller. Kemikler farklı dönemlere, farklı yaşlara, farklı işlemlere ait. Tek bir korkunç olay değil, tekrarlanan bir pratik gibi görünüyor.

Bu Bize Ne Söylüyor?

Dürüst olayım, bu haber beni derin düşündürdü. Yaklaşık 7.000 yıl önce yaşamış insanlardan bahsediyoruz. Dilleri vardı, ölülerini gömerlerdi, sanat ve alet yaparlardı. Ve görünüşe göre arada sırada birbirlerini yiyorlardı.

Bu atalarımız hakkındaki düşüncemizi değiştiriyor mu? Bilmiyorum. Belki sadece şunu hatırlatıyor: İnsanlar her zaman karmaşık varlıklar oldu — hem derin bir güzelliğe hem de rahatsız edici seçimlere kapasiteleri var.

Ya da kaynaklar kıtlaştığında, çatışmalar çıktığında, hayatta kalma tehlikeye girdiğinde... insanlar her zaman şimdi düşünemeyeceğimiz sınırları zorlamış.

Aklıma Takılan Soru

Beni en çok meşgul eden basit soru şu: Neden herkes bunu yapmadı?

Yani açlıktan ölüyorsan ve yanında bir ceset varsa... hayatta kalma içgüdüsü devreye girebilir. Ama bu mağara sakinlerinin açıkça seçenekleri vardı. Hayvan avlıyorlardı, yiyecek topluyorlardı, nesiller boyu bu mağaralarda yaşıyorlardı. Yine de ara sıra insan bedenlerini hayvan keser gibi işlemeyi seçmişler.

Bu bana şunu söylüyor: Bu sadece çaresizlik değildi. Bir tercihti — belki ritüel, belki intikam, belki de o bilgi onlarla birlikte öldüğü için artık kelimelerle ifade edemeyeceğimiz bir şey.

Sence bu nasıl yorumlanmalı? Karanlık bir dönemin mi, yoksa sadece farklı bir dönemin mi kanıtı bu? düşüncelerini duymak isterim. Bazı konular uykularımı kaçırıyor — en güzel anlamda.

Kaynak: Popular Mechanics