Fizikani Buzayotgan Mashina

Tasavvur qiling: Fransiya bilan Shveytsariya chegarasi ostida 27 kilometrlik halqa tunnel bor. Ichida insoniyat yaratgan eng murakkab asboblar joylashgan. Bu yerda zarrachalarni bir-biriga urib, olam haqidagi bilimlarimizni sinab ko'rishadi.

Nima Gap?

Bizda "Standart Model" degan nazariya bor. U 50 yildan beri fizikani yaxshi tushuntirib keladi. Lekin unda kamchiliklar bor. Masalan, qoramtir materiya va tortishish kuchi haqida hech narsa dey olmaydi.

Shu sababli olimlar yangi narsa izlashda davom etishmoqda.

Pingvin Parchalanishi

Tadqiqotchilar "pingvin parchalanishi" deb nomlangan hodisani o'rganishgan. Bu B-mezon zarrachasining boshqa zarrachalarga aylanish jarayoni. Chizig'i pingvinga o'xshab qoladi.

Bu hodisa juda kam uchraydi. Millionlab zarrachalardan faqat bittasi shunday o'zgaradi. Lekin kuzatuv natijalari nazariy hisob-kitoblarga to'liq mos kelmadi.

Farq Bor, Lekin...

Farq bor, lekin u hali yetarli emas. Hozirgi natija to'rt sigma darajasida. Olimlar esa besh sigmani kutishadi. Besh sigma — bu xatolik ehtimoli juda past bo'lgan holat.

Hozircha bu faqat "qiziqarli natija" darajasida qolmoqda.

Nima Uchun Muhim?

Muhimi shundaki, bu natijani ikki xil guruh — ATLAS va CMS — alohida-alohida ko'rishgan. Ikkita mustaqil tajriba bir xil natija bersa, bu jiddiyroq qaraladi.

Agar bu farq tasdiqlansa, yangi zarracha yoki kuch topilishi mumkin. Bu esa fizika qoidalarini o'zgartirishi mumkin.

Keyingi Qadamlar

Keyingi bir necha yilda ko'proq ma'lumot yig'iladi. Boshqa laboratoriyalar ham bu natijani tekshiradi. Vaqt o'tib, hammasi aniqlashadi.

Hozircha faqat kuzatish davri.