Koinot sirli qolmoqda, lekin bu yomon emas

Kosmos ixlosmandlari, kunning yaxshi xabarini tinglang!

Eslaysizmi, o'tgan yili ba'zi olimlar koinot o'z kengayishini sekinlashtirayotgan bo'lishi mumkin, deb taxmin qilgandi? Xo'sh, yangi tadqiqot shuni ko'rsatadiki – bu "xato" bo'lishi mumkin ekan.

Astrofiziklar guruhi yangi natijalarini e'lon qildi: koinot hali ham tezlashmoqda. Bu g'alaba emas – bu rahat nafas olish va asosiy savolga qaytish.

Asosiy savol: nega?

Avval tushuntiraman. Tumshug'ingizni osmonga uloqtiring. Nima bo'ladi? To'g'ri – ko'tariladi, sekinlashadi va pastga tushadi.

Olimlar ham shunday kutgandi: "Buyuk Portlash" boshlangandan keyin koinot sekinlashib, to'xtashi kerak edi.

Lekin koinot boshqacha qilar ekan. U kengaymoqda. Va tezroq. Va yana tezroq.

Qanday o'lchaymiz?

Buning uchun maxsus yulduzlar – Ia tipidagi supernovalar – ishlatiladi. Bu yulduzlar portlaganda barqaror yorqinlik beradi. Kosmosdagi farqlar kabi. Ularning yorqinligini o'lchab, olimlar koinot qachondan beri cho'zilib kelayotganini bilishadi.

Oldingi tadqiqotda nimada xato bor edi?

Janubiy Koreyalik olimlar bir nechta muammoga duch kelishdi.

Birinchidan, ular galaktikaning yoshini unda portlagan yulduzning yoshi bilan adashtirdi. Bu shunday bo'ladiki, qadimiy shaharda barcha binolar bir yilda qurilgan, deyish kabi.

Ikkinchidan, ular galaktikalarning massasini to'g'ri hisoblamadilar. Bu muhim, chunki massiv galaktikalarda yulduzlar boshqacha rivojlanadi.

Kimlar tekshirdi?

Bu yangi tahlil oddiy olimlar guruhi emas edi. Unda ikki Nobel mukofoti sovrindori bor edi – Professor Adam Rays va Professor Brayan Shmidt. Ular 2011-yilda aynan koinotning tezlashuvini kashf etganlari uchun mukofot olgandi.

Bundan qimmatli dalil bo'lishi mumkinmi?

Professor Rays shunday dedi: "G'ayrioddiy da'volar ayniqsa puxta tekshirishni talab qiladi." Ya'ni – "yillar davom etgan ishni bir muammoli tahlilga tashlab bo'lmaydi."

Lekin sir hali ochiq

O'lchovlar to'g'ri ekanligini isbotladik. Bu yaxshi. Ammo tushuntirish hali muammo.

Mana nima: olimlar buni "qorong'i energiya" deb atashadi. Bu zamonaviy fizikaning eng katta sirlaridan biri.

Biz uni ko'rishimiz mumkin – uning ta'siri tufayli koinot tezlashmoqda. Ammo u nima ekanini bilmaymiz.

G有些人 uni "anti-gravitatsiya" bilan solishtiradi. Bu qiziq eshitiladi, lekin hech narsani tushuntirmaydi. Bu shunday bir narsaga o'xshaydiki – "kosmos tezroq kengaymoqda va biz sababini bilmaymiz."

Southampton universitetidan Doktor Fil Visman shunday dedi: "O'lchovlarimiz to'g'ri ekanligini isbotlab, endi qorong'i energiyaning o'zi nima ekanini tushunishga e'tibor qaratishimiz mumkin."

Nega bu muhim?

Ko'p odamlar savol beradi: bu savol yuzlab milliard yorug'lik yili uzoqlikda sodir bo'lsa, nima uchun bizga kerak?

Birinchidan, koinotning tabiatini tushunish o'zimizni tushunishga yordam beradi.

Ikkinchidan, qorong'i energiya – bu koinotning 68 foizi. Bu deyarli uchdan ikki qismi – biz tushunmaydigan narsa.

Uchinchidan – bu butun voqea ilmiy jarayon qanday ishlashi kerakligini ko'rsatadi. Kimdir g'oyani ilgari surdi. Boshqa olimlar tekshirdi. Muammolarni topdi. Endi bilimimiz yaxshiroq.

Professor Mark Sallivan shunday dedi: "O'rnatilgan g'oyalarni shubxaga solish muhim. Shu tariqa biz rivojlanamiz – hamma narsani ko'r-ko'rona qabul qilmasdan, doim o'z ishimizni tekshirib."

Xulosa

Xo'sh, qayerdamiz?

Hali ham tezlashmoqdamiz. Hali ham nega ekanini bilmaymiz. Hali ham osmonni tomosha qilib, nimani o'tkazib yuborganimizni o'ylaymiz.

Lekin bu noaniqlik – kosmologiyani shunchalik qiziqarli qiladigan narsaning bir qismi.

Koinot kattalashmoqda. Savollarimiz ko'paymoqda. Va bu – yaxshi.

Endi, uzr, osmonni tomosha qilish va mavjudot haqida o'ylash kerak. Oddiy odamlar kabi.