Dlaczego kochamy błyskotki? Naukowcy właśnie znaleźli odpowiedź

Zawsze byłam tym typem osoby, która podnosi dziwny kamień, trzyma go pod światło i wkłada do kieszeni. Okazuje się, że to wcale nie jest dziwactwo — to dziedzictwo.

Archeologowie znajdowali kryształy na stanowiskach z szczątkami Homo, które mają nawet 780 tysięcy lat. Żadnych narzędzi, broni ani biżuterii. Po prostu ładne kamienie. I nikt nie umiał wyjaśnić, dlaczego nasi dalecy krewniacy zbierali błyszczące kamienie przez prawie milion lat.

Aż do teraz.

Co w kryształach tak nas ciągnie?

Profesor Juan Manuel García-Ruiz z Donostia International Physics Center w Hiszpanii postanowił to zbadać. Jego podejście? Przetestować szympansy — naszych najbliższych żyjących krewnych, z którymi dzielimy wspólnego przodka sprzed 6-7 milionów lat.

Eksperyment wyglądał tak: dwóm grupom szympansów dano dostęp do dużych kryształów obok zwykłych kamieni podobnej wielkości. Wynik? Kryształy wygrały bezapelnie.

Szympans o imieniu Yvan podszedł do kryształu, wziął go i zaniósł do swojego legowiska. Kiedy naukowcy chcieli go odzyskać, musieli zapłacić bananami i jogurtem. Szczerze? Zrobiłabym dokładnie to samo.

Znajdowali kryształy w sekundę

Ale najciekawsze dopiero nadchodzi. Badacze schowali małe kryształy kwarcu w stosach po dwadzieścia zwykłych kamyków. Szympansy wyławiały kryształy w dosłownie kilka sekund. Nawet kiedy dodano różne typy kryształów o różnych kształtach, małpy nadal je wypatrzyły.

Co więcej, zaczęły podnosić kryształy do oczu i patrzeć przez nie — sprawdzać przezroczystość. Szympansica o imieniu Sandy przenosiła kamyki i kryształy w pysku na drewnianą platformę i...sortowała je na osobne кучки.

Teraz kwesta: szympansy normalnie nie noszą przedmiotów w pysku. Fakt, że Sandy chowała kryształy, sugeruje, że traktowała je jako coś wartościowego. Brzmi znajomo? Dokładnie to samo robili nasi przodkowie 780 tysięcy lat temu.

Dlaczego to działa?

Naukowcy doszli do wniosku, że chodzi o dwie cechy: przezroczystość i geometryczny kształt.

Pomyślcie o tym. Większość rzeczy w przyrodzie — drzewa, rzeki, chmury, zwierzęta — jest zaokrąglona i organiczna. Ale kryształy? To jedyne naturalne obiekty z płaskimi powierzchniami i idealnie prostymi krawędziami. Są matematyczną anomalią w chaotycznym świecie.

Jest w nich coś niemal mistycznego. Światło przechodzące przez nie, ostre kąty, symetria... to wszystko tworzy wrażenie, które nasz mózg — i jak widać, również mózg szympansa — po prostu uwielbia.

Co to oznacza dla zrozumienia ludzkości?

Dla mnie ta praca mówi coś pięknego o ludzkiej naturze. Często wyobrażamy sobie wczesnych ludzi jako istoty czysto praktyczne — zorientowane na przetrwanie, polowanie i rozmnażanie. Ale fakt, że nasi przodkowie zbierali "bezużyteczne" ładne przedmioty przez prawie milion lat, mówi nam coś głębszego.

Zawsze byliśmy czymś więcej niż maszynami do przetrwania. Zawsze byliśmy ciekawi. Zawsze znajdowaliśmy sens w pięknie dla samego piękna.

Badacze zauważyli też, że niektóre szympansy wykazywały większe zainteresowanie kryształami niż inne. Jak to ujął García-Ruiz: są wśród nich "Don Kichotowie i Sanchowie" — idealisty i pragmatycy. Niektórzy z nas po prostu to zauważają bardziej.

Co dalej?

Badania przeprowadzono na szympansach żyjących blisko ludzi, więc warto sprawdzić również dzikie populacje. Ale szczerze? Myślę, że już teraz wiemy coś niezwykłego.

Nasza fascynacja kryształami to nie kaprys kulturowy. Ta cecha sięga głęboko — tak głęboko, że jest wpisana w zachowania, które dzielimy z naszymi najbliższymi krewnymi. Wspólna historia ewolucyjna sprawiła, że zauważanie pięknych, nietypowych obiektów było na tyle korzystne, że przetrwało miliony lat.

Więc następnym razem, gdy ktoś będzie was wyśmiewać za zbieranie kamieni czy kryształów, powiedzcie mu: to zachowanie ma prawie milion lat. To nie jest dziwactwo. To dziedzictwo.

A personally? Myślę, że to całkiem fascynujące.

Źródło: ScienceDaily