Miyadagi sirlar: Nutq o'rganishda kutilmagan kashfiyot

Sizga bir narsa aytmoqchiman — bu hafta menga chinakam hayratlanarli bo'ldi.

Bola paytidaGapirishni qanday o'rganganingizni eslaysizmi? Avval tembellashib, tovushlarni taqlid qilganiz — bu an'anaviy jarayon. Albatta, barcha biladigan narsa.

Lekin men bilmagan narsa: olimlar miyaning qaysi qismlari buni amalga oshirishiga ishonch hosil qilgan emish.

Xo'sh, yanglishgan ekan.

Avvalgi fikr

Ko'p yillar davomida fikr oddiy edi. Nutq — bu og'iz, til va tomoqning murakkab harakatlari. Demak, aynan shu harakatlarni boshqaruvchi mintaqa — motor korteks — nutq o'rganishda asosiy rol o'ynaydi, deb o'ylashgan.

Qog'ozda mantiqan to'g'ri ko'rinadi.

Lekin McGill universiteti va Yale'dan yangi tadqiqotlar boshqacha qarayapti.

Tadqiqotchilar nima qildi

David Ostry boshchiligidagi guruh qiziqarli tajriba o'tkazdi. Ishtirokchilardan naushnik orqali o'z ovozlarining o'zgartirilgan versiyasini eshitib gapirishni so'radik. Qayta ishlangan ovoz odamlarni nutqini o'zgartirishga majbur qildi — bu nutq uchun motor o'rganishning bir shakli.

Va eng qiziq qismi — TMS texnologiyasi.

Transkranial magnit stimulyatsiya yordamida uchta muhim mintaqani vaqtincha "to'xtatdilar":

• Eshituv korteksi (tovushni qayta ishlaydi)
• Somatosensor korteks (og'iz va yuzdan keladigan sezgilarni boshqaradi)
• Motor korteks (harakatni nazorat qiladi)

Maqsad? Qaysi mintaqa yangi nutq naqshlarini o'rganish va eslab qolish uchun haqiqatan muhim ekanini aniqlash.

Bu yerda voqea boshlanadi

Eshituv yoki somatosensor korteksni "to'xtatganda" ishtirokchilar o'rgangan narsasini sezilarli darajada yomon eslab qoldi. Yigirma to'rt soat o'tgach, nutq o'zgarishlari asosan yo'qolgan edi.

Lekin motor korteksni "to'xtatganda"? Hech qanday sezilarli farq yo'q. O'rganish yaxshi saqlanib qoldi.

Yana bir marta takrorlayman: motor korteksni buzish deyarli hech narsani o'zgartirmadi.

"Yangi nutq xotiralari faqat miyaning motor mintaqalaridagi o'zgarishlarga bog'liq, degan taxminni sinab ko'rdik," dedi hammuallif Nishant Rao. "Buning o'rniga, bu bizga eshitish va somatosensor mintaqalardagi o'zgarishlar nutq o'rganishimizda qanchalik muhim ekanini ko'rsatadi."

Nima uchun bu muhim

Bu faqat qiziqarli laboratoriya kashfiyoti emas. Amaliy ahamiyati bor.

Birinchidan, bu insultdan keyingi nutq reabilitatsiyasiga yondashuvimizni o'zgartirishi mumkin. Agar sensor mintaqalar nutq xotirasi uchun shunchalik muhim bo'lsa, shu mintaqalarni maqsad qiluvchi davolash usullari motor tiklanishga e'tibor qaratishdan samaraliroq bo'lishi mumkin.

Ikkinchidan, bu nutqini yo'qotgan odamlarga yordam berish uchun mo'ljallangan kompyuter-interfeyslarini rivojlantirishga ta'sir qilishi mumkin. Bunday tizimlar motor mintaqalar emas, balki sensor qayta ishlash mintaqalari bilan ishlash uchun mo'ljallangan bo'lsa, yaxshiroq ishlashi mumkin.

Hammasi bog'liq

Bu tadqiqot menga bir narsani eslatadi — neyrologlar doimo kashf qilayotgan narsa: bizning miyamiz yakka yakka bo'limlarda ishlamaydi. Harakat, sezgi va idrok chuqur bog'liq va biz hali buni to'liq tushunmayapmiz.

Tadqiqotchilar ta'kidlashicha, qo'l va barmoqlar harakati bo'yicha o'tkazilgan tadqiqotlarda ham shunga o'xshash natijalar topilgan. Sensorli axborot — bu faqat nutq uchun emas, balki barcha motor o'rganish uchun asosiy ahamiyatga ega ekan.

Haqiqatan ham, bu kamtarlikni uyg'otadi. Biz har doim "chiqish"ga (harakatga) e'tibor qaratdik, lekin "kirish" (sezgi va tovushni qayta ishlash) yangi ko'nikmalarni o'rganishimizga qanchalik ta'sir qilishini e'tiborsiz qoldirdik.

Xulosa

Keyingi marta yangi tildan ibora o'rganayotganda yoki talaffuzingizni takomillashtirayotganda, eshituv korteksingiz va somatosensor korteksingizga rahmat ayting. Garchi hech kim buny qilmayapsa, ular aslida juda ko'p ishni uddalayapti.

Ba'zan fan sizga o'zingizning miyangiz qanchalik ajoyib murakkab va kutilmagan ekanini tushunishga yordam beradi.