Miya Sizga Yolg‘on Gapiradi (Psixodeliklar Buni Biladi)
Siz Ko‘rayotgan Dunyo Aslida Yo‘q
Ayni damda siz o‘zingizni atrofingizdagi dunyoni ko‘ryapsiz deb o‘ylaysiz. Aslida esa bunday emas. Miyangiz sizga haqiqiy dunyoni emas, balki uni qayta ishlab, soddalashtirib ko‘rsatmoqda.
Bu falsafa emas. Olimlar buni tadqiq qilmoqda va qiziqarli narsalarni topmoqda.
Talamus – Miyangizning Darvozabon
Miyangizning chuqurligida tuxumsimon kichik bir organ bor. Unga talamus deyiladi. Ilgari uni oddiygina “ma’lumot uzatuvchi” deb hisoblashardi. Endi esa boshqacha ma’lumotlar paydo bo‘ldi.
Talamus faqat uzatib qo‘ymaydi. U barcha his-tuyg‘ularni – ko‘rish, eshitish, hid va teginishni o‘zidan o‘tkazadi. Keyin ularni bitta uyg‘un oqimga aylantiradi.
Nima Uchun Miyangiz “Aldaydi”?
Agar miyangiz hamma narsani to‘liq qabul qilsa, siz hech narsa qila olmas edingiz. Har bir tovush, har bir ko‘rinish, har bir teginish – hammasi birga kelib, miyani “to‘xtatib” qo‘yardi.
Shuning uchun miya faqat keraklisini o‘tkazadi. Qolganini esa o‘zi “to‘ldirib” beradi. Siz ko‘ryapsiz deb o‘ylagan narsalarning ko‘pi aslida miya tomonidan yaratilgan taxmindir.
Psixodeliklar Vaqti
Ilgari psixodeliklarni o‘rganish deyarli taqiqlangan edi. Keyingi yillarda esa olimlar yana tadqiq qila boshladilar. Natijalar hayratlanarli.
Psixodelik moddalar qabul qilinganda, miyaning ba’zi qismlari odatdagidan boshqacha ishlay boshlaydi. Talamusning “filtr” funksiyasi zaiflashadi. Natijada odam odatdagidan boshqacha narsalarni his qiladi.
Filtr Buzilganda Nima Bo‘ladi?
Odamlar psixodelik ta’sirida ranglarni eshitish, vaqtni boshqacha his qilish kabi holatlarni tasvirlaydi. Bu holatlar tasodifiy emas. Ular miyaning odatdagi chegaralari zaiflashganda yuz beradi.
Bu holat odamni yangi tajribaga olib keladi. Lekin bu tajriba ba’zida qo‘rqinchli ham bo‘lishi mumkin.
Bu Nima Uchun Muhim?
Olimlar bu holatni o‘rganib, ongning qanday ishlashini tushunmoqchi. Bundan tashqari, psixodeliklar depressiya, stress va giyohvandlikni davolashda ham qo‘llanilmoqda.
Ular miyani odatdagi “qattiq” holatdan chiqarib, yangi yo‘llarni ochishga yordam beradi.
Xulosa
Miyangiz sizga doim yolg‘on gapirmaydi, lekin u haqiqatni soddalashtirib beradi. Bu sizga yashash uchun kerak.
Psixodeliklar esa bu soddalashtirishni vaqtincha to‘xtatadi. Shunda siz haqiqatni boshqacha ko‘ra olasiz. Bu esa ong haqidagi eng katta savollardan biri.