Yangi Tikcha Virusi: Ilmiy Kashfiyot Yoki Qo'rquv?

To'g'risi, men sizga tikchalardan chiqqan yangi viruslar haqida o'qish eng yoqimli kechki dam emas. Lekin bu boradagi tadqiqot juda qiziq va biroz bezovta qiluvchi.

Nima Bo'ldi?

Xitoylik olimlar kichik bir sirni aniqlashdi: odamlarni kasal qilayotgan yangi virus. Unga Asian longhorned tick nairovirus yoki ALTNV deb nom berishdi. Olimlar ism qo'yishda unchalik ijodkor emas, to'g'rimi?

Nega Qidirishgan?

Bu yerda voqea qiziq bo'lib qoladi. Tadqiqotchilar tasodifan tekshirmagan.

Keling, tushuntiraman. SFTS deb ataladigan boshqa kasallik bor. Bu ham tikcha orqali o'tadi va o'ldirishi mumkin — har 10 kishidan 1-3 nafari vafot etadi.

Lekin muammo bor edi: shu kasallik belgilari ko'rinib turgan bemorlarning 30 foizi testda manfiy natija ko'rsatardi. Demak, ularni boshqa narsa kasal qilardi.

Pekindagi olimlar bu sirni ochishga qaror qildi. Ular ilg'or genetik usullar yordamida tekshirdi va topdi — bu yangi virus edi.

Virus Nima Qiladi?

Kasallik belgilari o'xshash bo'ladi — isitma, zaiflik, oshqozon muammolari. Oddiy grippga o'xshaydi, faqat nafas yo'lini ta'sirlantirmaydi (ko'pincha).

Eng ko'p uchraydigan belgi — charchash. Bemorlarning 84 foizi shunday deydi. Oshqozon-ichak muammolari ham keng tarqalgan — 80 foiz.

Yaxshi xabar: ALTNV bilan kasallanganlarining barchasi tuzaldi. O'lim bo'lmadi.

Lekin... ikkita virus birga kelsachi?

Ikkita Dushman = Katta Muammo

Olimlar 38 nafar bemorda ikkala virus borligini topdi. Ularning ahvoli og'irroq edi.

Nafas olish muammolari ko'proq uchradi — 61 foiz. Buyrak muammolari ham oshdi. Va eng xavflisi: shu 38 kishidan 7 nafari vafot etdi. Bu 18 foizdan ko'proq.

Demak, ikki virus birga kelsa, xavf sezilarli oshadi.

Tikchalar Tarqalgan Hudud

Endi tanaqshdak tekshirishni xohlaydiganlarga: ALTNV Xitoyning 15 viloyatida topildi. Olimlar 50 mинг tikchani tekshirdi — 1,3 foizi virus tashirdi.

Eng ko'p uchraydigan tur — Haemaphysalis longicornis. Bu tikcha 1,8 foiz holatda virus tashigan. Laboratoriyada esa u virusni hayvonlarga o'tkazishi aniqlandi.

Muhimi shundaki, shu xil tikcha SFTS ham tashiydi. Ya'ni bir joyda ikki xavfli virus bir tikchada bo'lishi mumkin.

Bu Nimani Anglatadi?

Men sizni uyga yashirinadigan odam qilmoqchi emasman. Lekin bir narsa aniq: tikcha kasalliklari biz o'ylagandan ko'ra kengroq va xilma-xilroq.

Bu kashfiyot shuni ko'rsatadiki, SFTS bor joylarda yana boshqa kasallik bo'lishi mumkin — u noto'g'ri tashxis qo'yilgan yoki umuman sezilmayaptgan.

Shifokorlar uchun yangi tekshiruv usullari muhim bo'ladi.

Xulosa

Yangi virus Osiyoda grippga o'xshash kasallik chaqirayapti. Tikchalar orqali o'tadi va boshqa xavfli kasalliklarni ham tarqatadi.

Ilm-fan bu borada muhim ish qilayapti — o'z vaqtida topish kerak.

Tashqarida sayr qilganda, uyga kelganda tikcha tekshiring. Bu kichik odat sizni katta muammolardan saqlashi mumkin.

Ba'zida ilm-fan katta kashfiyotlar haqida. Ba'zida esa — allaqachon yashiringan sirlarni qismlarga ajratish haqida.

Manba: ScienceDaily