Quyoshni kosmosga olib chiqish: Kelajak energiyasi qanday bo'ladi?
Yadroviy fuziya — bu energetikaning "muqaddas g'oyasi". Tasavvur qiling, quyoshdagi kabi cheksiz va toza energiya olamiz. Lekin bitta muammo bor: uni Yer ustida yaratish juda qiyin.
Yerda quyosh issiqligini mashina ichida saqlashga urinish — shish qadog' ichida kichik quyoshni ushlab turishga o'xshaydi. Og'irlik, gravitatsiya va haddan tashqari issiqlikni chiqarib yuborish muammosi bizni qiynab yuboryapti.
Ammo fizik Yong K. Bae ajoyib g'oya bergan: nima deysiz, biz bu mashinalarni Yerda qurishga urinishdan voz kechib, ularni kosmosga uchirib yuborsak-chi?
Nima uchun kosmos fuziya uchun qulayroq?
Kosmosga og'ir narsalarni olib chiqish qiyin, shundaymi? Ha, lekin kosmosda fuziya uchun "shirin imkoniyatlar" bor:
- Gravitatsiyasiz muhit: Yerda reaktorlar juda ulkan va og'irligi bilan o'zini ushlab tura oladigan bo'lishi kerak. Kosmosda esa biz ancha yengil va modulli konstruksiyalar yasashimiz mumkin.
- Cheksiz sovutish tizimi: Fuziyadagi eng katta muammo — issiqlikni boshqarish. Yerda bunga ulkan sovutish tizimlari kerak. Kosmosda esa issiqlikni to'g'ridan-to'g'ri vakuumga tarqatib yuborish mumkin. Bu xuddi cheksiz havo olinadigan ventilyatsiya tizimiga o'xshaydi!
- Vakuum tayyor: Kosmos o'zi vakuum bo'lgani uchun, reaksiya uchun kerakli muhitni yaratishga ko'proq energiya sarflamaysiz.
Yangi sivilizatsiya qurish
Bu faqat uydagi chiroqni yoqish haqida emas. Bae'ning rejasi ancha kattaroq. Uning fikricha, kosmosdagi fuziya orqali orbital zavodlar, ulkan ma'lumotlar markazlari va uzoq kosmosga sayohat qiluvchi kemalar qurish mumkin bo'ladi.
Mening fikrim: Qimor yoki buyuk burilish?
Shaxsan men buni ajoyib g'oya deb hisoblayman. Biz kosmosni bo'shliq deb o'ylaymiz, lekin u aslida eng katta "qurilish maydoniga" aylanishi mumkin.
Albatta, texnologiya hali o'rganish bosqichida. Hozircha Yerda fuziyadan foyda olishga ham to'liq erishmadik. Ammo bu g'oya bizga bir vaqtning o'zida ham energiya krizisini yechishga, ham koinotni zabt etishga yordam beradi.
Biz shunchaki elektr stansiyasi qurmayapmiz, biz yangi sivilizatsiya uchun dvigatel yasayapmiz!