Tuman ichida yashirin hayot

Stiven Kingning “Tuman” kitobida odamlarni qo‘rqitadigan tuman bor. Aslida esa u faqat suv emas ekan. Olimlar tuman tomchilarida minglab bakteriyalar yashayotganini aniqlashdi.

Har kuni ko‘rganimiz – oddiy suv emas

Arizona universiteti tadqiqotchilari Pensilvaniyada ikki yil davomida tuman namunalarini o‘rgandilar. Natija: tuman tomchilarining 1 foizida bakteriyalar bor. Bu raqam kichik tuyulishi mumkin, lekin bitta tumanda trillionlab tomchilar bo‘ladi. Hisob-kitob qilinsa, tuman ichidagi bakteriyalar miqdori okeandagidek chiqadi.

Bakteriyalar iflos havoni “yeydi”

Eng qiziq tomoni – bu bakteriyalarning ba’zilari formaldegidni yeydi. Formaldegid – zararli modda. U ozon qatlamiga zarar yetkazadi va odamlarda nafas olish muammosini keltirib chiqaradi.

Tadqiqot davomida olimlar tuman oldi va keyingi havoni solishtirishdi. Natija: bakteriyalar soni ko‘paygan. Ular formaldegidni yeb, o‘sib, ko‘payayotgan ekan. Oddiy qilib aytganda, ular iflos havoni tozalashga yordam berayotgan ekan.

Tuman – vaqtinchalik ekotizim

Ilgari tuman faqat ob-havo hodisasi deb hisoblangan. Endi esa u vaqtinchalik ekotizim ekanligi ma’lum bo‘ldi. Bakteriyalar tuman ichida UV nurlaridan himoyalanadi va changga qaraganda xavfsizroq harakatlanadi.

Hali noma’lum jihatlar

• Dengiz yaqinidagi tumanlarda boshqa turdagi bakteriyalar bor.
• Kechasi nima sodir bo‘lishi hali aniq emas.
• Har joyda bakteriyalar miqdori turlicha.

Xulosa

Stiven Kingning tumani qo‘rqinchli edi. Haqiqiy tuman esa boshqacha – unda milliardlab mayda bakteriyalar iflos havoni tozalab, tinch yashayapti. Keyingi safar tuman ichida yurganingizda, yolg‘iz emasligingizni eslang.