Starlink - bu faqat internet yetkazish uchun emas ekan

Keling, biror narsani tan olishdan qo'rqmayman: men ham Starlink sun'iy yo'ldoshlarini Elon Muskniygina internet tarqatish uchun ishlatadigan g'alati loyiha deb o'ylardim. Aslida esa bu yo'ldoshlar ilmiy jihatdan juda qimmatli ishlar qilayapti.

Thermosphere - hali ham sirli qatlam

Kyoto universiteti olimlari ajoyib kashfiyot qilishdi. Ular 1200 ta Starlink yo'ldoshining ochiq ma'lumotlaridan foydalanib, yer atmosferasining yuqori qismini - thermosphere deb ataladigan hududni xaritalashmoqda. Bu qatlam yer sirtidan 100 dan 1000 kilometr balandlikda joylashgan va uni o'rganish juda qiyin bo'lib kelgan.

Yo'ldoshlar sekinlashadi - va bu foydali

Olimlar tibbiyotdan tanish usuldan foydalanishgan: tomografiya. Shu usul yordamida ular yo'ldoshlarning sekinlashishini kuzatishgan. Termosferada ham ozgina gaz qoldiqlari bo'ladi, va yo'ldoshlar shu gazga duch kelib, asta-sekin sekinlashadi.

Tasavvur qiling: mashina oynasidan qo'lingizni chiqarganizda havo qo'lingizni orqaga itaradi. Yo'ldoshlar bilan ham shunday - atmosferadagi modda qancha ko'p bo'lsa, yo'ldosh shunchalik sekinlashadi. Shu sekinlashishni o'lchab, olimlar termosferaning zichlik xaritasini yaratishgan.

Bu ilk marta bo'ldi

Burun ham usullar bor edi, lekin ular faqat balandlik bo'yicha o'zgarishlarni ko'rsata olardi. Endi esa shimoldan janubga, sharqdan g'arbga qarab, turli joylardagi zichlikni ham bilish mumkin. Bu degani - siz faqat "yog'ingur yog'di" emassiz, balki xaritada aniq ko'rasizki, qayerda qancha yog'di.

Nega bu muhim?

Kosmos hozir juda band bo'lib qoldi. Minglab yo'ldoshlar va chappasiga chang-to'zonlar yer atrofida aylanadi. Agar atmosfera zichligini aniq bilsak, yo'ldoshlarning harakatini oldindan aytish mumkin - va to'qnashuvlarning oldini olish mumkin. Keling, Kessler sindromi haqida o'ylab ko'ring: bitta to'qnashuv boshqalarni chaqiradi, va natijada butun orbital zonalar ishlamay qoladi. Hech kim bunga yo'l qo'ymoqchi emas.

Ikki dunyo uchrashdi

Bu tadqiqot yana bir muhim narsani ko'rsatdi: kosmik fan va muhandislik bir-biri bilan gaplashishni boshladi. Ilmiy sohadagi odamlar muhandislik maqolalarini o'qidi, va muhandislar ilmiy maqolalarni. Natija - hech kim sezgan yangi imkoniyatlar.

Kelajakda kosmos tadqiqoti shunday bo'lishi mumkin: nafaqat katta byudjetli davlat idoralari, balki zamonaviy olimlar mavjud infratuzilmadan unumli foydalanishadi.

Qiziq, yana qanday ilmiy sirlar shu atrofimizda bekitilgan bo'lishi mumkin, faqat kimdir boshqacha qarab ko'rmoqdami? 🚀