- Uchar mashinalar haqida qiziqarli kirish va nima uchun biz bu g'oyani yaxshi ko'rishimiz
- Tesla demonstratsiyasi haqida e'lon
- Amalga oshmagan va'dalar tarixi (o'z so'zlarim bilan, nusxa ko'chirmasdan)
- Mening izohlarim va fikrlarim
- Yakuniy xulosa
To'g'risini aytsam — Tesla'ning Roadster mashinasi teskari holatda havoga ko'tarilib, keyin havoda o'zini chiroyli qilib to'g'rilayotgan videosini birinchi marta ko'rganimda, og'zimdan "vau" degan ovoz chiqib ketdi. Chunki keling, keling, haqiqatni tan olaylik, uchar mashinalar juda zo'r. Ular biz "Kelajakka qaytish 2" filmida Marti Makfli tirik tirik mashinalar ustidan uchib o'tayotganini ko'rganimizdan buyon orzu qiladigan narsalarimizdir.
Elon Musk bu go'zal mashinani Texasdagi SpaceX obyektida, hayajonli tomoshabinlar davrasida namoyish etdi. Mashina osmonga ko'tarilish uchun o'ta yuqori bosimli havo idishlariga ulangan 10 ta fonsani (nozzle) ishlatadi. Musk kulib qo'yib, "hech kimni o'ldirib yubormaslik uchun" haydovchisiz bo'lishini ta'kidladi. Juda aqlli yondashuv.
Ishlab chiqarish vaqti? Agar hamma narsa reja bo'yicha mukammal ketgan taqdirda, 2028-yil.
Va qarang, men buni amalga oshishini xohlayman. Haqiqatdan ham. Tirbandliklar va gavjum magistrallardan qutulish istagi — bu juda ham insoniy tuyg'u. Ammo mana bu narsani aytishim kerak — buni butun qalbim bilan aytyapman — biz bu yerda avval ham bo'lganmiz. Juda ko'p marta.
1957-yilda "Popular Mechanics" jurnali Hiller Helicopter Company'ning "Aerial Sedan" mashinasi 1967-yilga kelib sizning uchar mashinangizga aylanib qolishini qat'iy ravishda e'lon qilgan edi. Maqolada hatto muhandislik detallari ham yozilgan: dvigatel va kabinani ushlab turuvchi to'rtta ventilyator. Ixtirochi Stenli Hiller Jr. hali o'smir bo'lganida birinchi koaksial vertolyotni yaratib, tarixga kirgan edi. U o'z ishini biladigan odam edi.
Taxminlarga ko'ra, Koreya urushi jarayonlarni kechiktirgan. Keyin esa... hech narsa sodir bo'lmadi. Uchar mashina Amerika bo'ylab yoki boshqa hech qayerda uylarning hovlisiga kelib tushmadi.
Bu holat o'nlab yillar davomida takrorlanib kelmoqda. Har bir necha yilda qandaydir kompaniya yoki ixtirochi uchar mashina nihoyat kelayotganini va'da qiladi va har bir necha yilda biz yer yuzidagi tirbandliklarda qolib ketamiz.
Xo'sh, nega men hamon shu haqda yozaman? Nega hayajonlanib ketaman? Chunki, rostini aytsam, inson bo'lish mana shu — shunday emasmi? Biz imkonsiz orzularni orzu qilamiz. Biz aqldan ozgandek ko'rinadigan narsalarni yaratamiz. Va bilsangizchi? Shu aqldan ozgan g'oyalarning aksariyati muvaffaqiyatsizlikka uchraydi. Ammo ba'zilari muvaffaqiyatli bo'ladi. Raight aka-ukalari (Wright Brothers) tarixga kirishidan oldin hamma ularga kulgan edi.
Tesla'ning uchar mashinasi haqiqatda ishlaydigan mashinami? Buni aniq bilmayman. Muhandislik demonstratsiyasi hayratlanarli edi — buni tan olish kerak. Ammo "nazorat ostidagi demonstratsiyada nima qila olishimizni ko'ring" va "mana siz sotib olishingiz mumkin bo'lgan xavfsiz va hamyonbop transport" o'rtasida ulkan farq bor.
Men biladigan narsa shuki: har safar kimdir uchar mashina orzusi sari qadam tashlaganda, biz yangi narsani o'rganamiz. Balki muammo texnologiyada emas — balki qoidalar, narx yoki infratuzilmadadir. Balki bizga butunlay boshqacha yondashuv kerakdir.
Shunday qilib, men Tesla'ning 2028-yilgi rejasi bo'yicha ehtiyotkorlik bilan optimistik bo'lib qolaman. Ular bir nechta prototiplarni sinovdan o'tkazib, nima imkonli ekanligini aniqlashayotganini qiziqish bilan kuzataman. Va men buni haqida yozishda davom etaman, chunki rostini aytsam, hatto muvaffaqiyatsizliklar ham bizni oxir-oqibat ajoyib joyga olib boradigan hikoyaning bir qismidir.
Faqat, hozircha oddiy mashinangizni uchar mashina uchun depozit sifatida almashtirib yubormang. Tarix shuni ko'rsatadiki, sabr qilish oqilonalik bo'ladi.
https://www.popularmechanics.com/cars/hybrid-electric/a74158903/tesla-flying-car-history