Blauwgroene algen die wél werken — dit is grote nieuws
Laat me jullie iets vertellen waar ik echt enthousiast van werd. Wetenschappers hebben iets voor elkaar gekregen wat ik best bijzonder vind: ze hebben spirulina — die blauwgroene algen die je vast weleens voorbij hebt zien komen als superfood — zo weten te kweken dat ons lichaam er wél echte vitamine B12 uit kan halen.
En hier wordt het interessant. Spirulina werd al jarenlang gepromoot als voedingsbom, maar er zat een addertje onder het gras. De meeste spirulina bevat wat pseudo-vitamine B12 wordt genoemd. Het lijkt op de echte variant, maar ons lichaam kan er vrijwel niets mee. Dus terwijl mensen braaf hun spirulina-tabletjes slikten in de verwachting dat ze hun B12-behelft binnen kregen, haalden ze waarschijnlijk bar weinig binnen.
Tot nu dus. Onderzoekers van Reichman University, samen met collega's uit IJsland, Denemarken en Oostenrijk, hebben een manier gevonden om dat te veranderen. Met geavanceerde biotechnologie — en hier komt het — door te spelen met lichtomstandigheden, hebben ze spirulina gekweekt die biologisch actieve vitamine B12 produceert. En wel in hoeveelheden die hoger liggen dan die in rundvlees. We hebben het over 1,64 microgram per 100 gram spirulina, tegenover 0,7 tot 1,5 microgram in dezelfde hoeveelheid vlees. Dat is toch wel de moeite waard om bij stil te staan.
Waarom zou je om B12 moeten denken?
Die kleine voedingsstof is best belangrijk. Hij speelt een rol bij de aanmaak van rode bloedcellen en houdt je zenuwstelsel op orde. En dan dit verontrustende cijfer: wereldwijd hebben naar schatting meer dan een miljard mensen te weinig B12 in hun lichaam. Het lastige is dat ons lichaam het niet zelf aanmaakt, dus we halen het uit voeding — traditioneel uit vlees en zuivel. Maar die producten op grote schaal maken heeft flinke gevolgen voor het milieu.
En daar wordt spirulina opeens een stuk interessanter. De alg staat al te boek als een van de meest duurzame voedselbronnen die we hebben. Hij groeit snel, heeft weinig ruimte nodig en kan worden geteeld met een relatief kleine ecologische voetafdruk. Het probleem was altijd die voedingstekortkoming — je kon er niet echt op vertrouwen als B12-bron. Tot nu dus.
Licht als schakelaar
Het onderzoeksteam werkte samen met VAXA Technologies in IJsland. Ze gebruikten wat ze "fotonisch management" noemen: ze pasten de lichtomgeving aan om de spirulina te laten denken dat het tijd was om de actieve vorm van B12 aan te maken. Het resultaat? Koolstofneutrale, voedingsrijke biomassa die eindelijk waarmaakt wat er op het etiket staat.
De toekomst scenarios
Wat mij pas echt aan het denken zette, waren de doorrekeningen die de onderzoekers maakten. Stel je voor: als IJsland een deel van zijn industriële stroom zou ombuigen, zou het jaarlijks bijna 278.000 ton spirulina kunnen produceren — goed voor de dagelijkse B12-behoefte van meer dan 13 miljoen jonge kinderen. Meer ambitieuze scenario's spreken zelfs over 26 miljoen kinderen of meer.
Dit zijn natuurlijk projecties, geen huidige werkelijkheid. Er moet nog flink wat gebeuren voordat dit breed beschikbaar wordt. Maar de wetenschap klopt, en dat is veelbelovend.
Wat dit betekent
Wat ik het meest opwindend vind, is wat dit vertegenwoordigt: we kweken niet meer zomaar voedsel — we engineeren micro-organismen om ons precies te geven wat we nodig hebben. We gebruiken licht, biotechnologie en slim ontwerp om problemen op te lossen die eerder onoplosbaar leken.
Natuurlijk moeten we niet verwachten dat spirulina binnenkort vlees en zuivel volledig vervangt. Maar voor het aanpakken van vitamine B12-tekort, zeker in gebieden waar industriële veehouderij onpraktisch of milieubelastend is, kan dit een doorslaggevend hulpmiddel worden.
Ik houd dit scherp in de gaten. Soms voelen wetenschappelijke doorbraken abstract en ver weg, maar deze voelt anders — alsof dit binnen een redelijke termijn daadwerkelijk zou kunnen opduiken in supplementen, voedingsmiddelen of voedingsprogramma's.
Wat vinden jullie? Zou je deze aangepaste spirulina aan je dieet toevoegen als het betekent dat je je B12 op een duurzamere manier binnenkrijgt? Ik ben benieuwd naar jullie gedachten!