De verborgen boodschap in oude tanden
Stel je voor dat je een stukje DNA met je meedraagt dat al bijna een miljoen jaar rondreist. Dat is precies wat wetenschappers nu hebben gevonden in een stel tanden van een lang verdwenen mensensoort.
Een slim trucje met zuur
De tanden zijn uniek. Je mag ze niet zomaar kapotmaken voor onderzoek. Daarom bedacht een team onder leiding van Qiaomei Fu een slimme oplossing. Ze lieten de tanden voorzichtig een beetje oplossen met zuur. Zo haalden ze alleen de buitenste laag van het glazuur weg, zonder de hele tand te beschadigen. De eiwitten die daarbij vrijkwamen, lazen ze af met gevoelige apparaten.
Het resultaat? Een genetische vingerafdruk die al 400.000 jaar oud is.
Twee mutaties, één verhaal
In die eiwitten vonden ze twee interessante veranderingen. De eerste zat in alle tanden die ze onderzochten. Dat wijst erop dat al die oude mensen tot dezelfde groep behoorden. Maar de tweede mutatie was verrassender. Die kende men alleen van de Denisova-mensen, een andere tak van het menselijke stamboom. Nu blijkt dat ook Homo erectus die mutatie had. De meest waarschijnlijke verklaring: deze twee soorten hebben elkaar ontmoet en hun DNA uitgewisseld.
Van oermens tot jij
Daarna ging het gen verder. Later ontmoetten de Denisova-mensen onze directe voorouders, de moderne mensen. En daarmee ging de mutatie ook naar hen toe. Vandaag de dag is de genvariant nog steeds terug te vinden in mensen uit Zuidoost-Azië en Oceanië. Je draagt dus misschien een stukje Homo erectus in je lichaam – een gen dat via twee andere soorten bij jou terechtkwam.
Wat we nu beter begrijpen
Tot voor kort konden researchers alleen maar kijken naar de vorm van botten en schedels. Maar vorm zegt niet alles. Met proteinen kun je ook genetische sporen achterhalen. Zo weten we nu dat oude mensensoorten niet alleen leefواarden, maar ook kinderen kregen met andere soorten. De menselijke geschiedenis blijkt dus veel rommeliger en levendiger te zijn dan we vroeger dachten.
Die museumtanden vertellen dus nog steeds verhalen.