Εντάξει, χρειάζεται να καθίσετε για αυτό.
Οι επιστήμονες μόλις δημοσίευσαν μια μελέτη που με ανησύχησε ειλικρινά — και το λέω αυτό ως κάποιος που έχει διαβάσει πολλές έρευνες για τους σεισμούς. Λένε ότι η τάση που αποθηκεύεται στα ρήγματα κάτω από τη Νότια Καλιφόρνια έχει φτάσει στο υψηλότερο σημείο της σε χίλια χρόνια. Μια χιλιετία. Αφήστε το να εμπεδωθεί για μια στιγμή.
Ποιο είναι λοιπόν το μεγάλο θέμα;
Ορίστε το ζήτημα που οι περισσότεροι από εμάς δεν σκεφτόμαστε για τους σεισμούς: δεν είναι τυχαίοι. Είναι το αποτέλεσμα των τεκτονικών πλακών της Γης που τριβούν μεταξύ τους, κολλάνε και αργά — πολύ αργά — συσσωρεύουν όλο και περισσότερη πίεση. Όταν αυτή η πίεση τελικά απελευθερωθεί; Μπαμ. Σεισμός.
Η Νότια Καλιφόρνια βρίσκεται ακριβώς πάνω σε δύο από τα πιο ενεργά συστήματα ρηγμάτων της Αμερικής: το Ρήγμα του Αγίου Ανδρέα (πιθανότατα το πιο διάσημο ρήγμα στον κόσμο, χάρη στο Χόλιγουντ) και τον γείτονά του, το Ρήγμα San Jacinto. Μαζί, αυτά τα δύο συστήματα χειρίζονται το μεγαλύτερο μέρος της τεκτονικής αναταραχής στην περιοχή.
Τώρα, να πώς με ανησυχεί: το τελευταίο μεγάλο σεισμικό γεγονός σε αυτή την περιοχή ήταν ο σεισμός του Fort Tejon το 1857. Αυτό σημαίνει σχεδόν 170 χρόνια πριν. Ενώ εμείς όλοι ζούσαμε τη ζωή μας, αυτά τα ρήγματα έχουν αθόρυβα — και εννοώ αθόρυβα — συσσωρεύουν περισσότερη τάση από όση έχουν δει από πριν το έτος 1000.
Η Ανακάλυψη της «Σεισμικής Πύλης»
Αυτό είναι το μέρος που με εντυπωσίασε πραγματικά. Ερευνητές από το Πανεπιστήιο της Βέρνης και διάφορα αμερικανικά ιδρύματα ανέπτυξαν ένα υπολογιστικό μοντέλο που προσομοιώνει 1.000 χρόνια σεισμικής ιστορίας κατά μήκος αυτών των συστημάτων ρηγμάτων. Του δόθηκαν δεδομένα από ραδιοχρονολόγηση αρχαίων ιζημάτων έως παράξενα μοτίβα στους δακτυλίους των δέντρων και παλαιές ιστορικές αναφορές για ρωγμές που ανατάρασσαν το έδαφος.
Αυτό που βρήκαν ήταν εξίσου συναρπαστικό και τρομακτικό.
Σε ένα σημείο που ονομάζεται Cajon Pass — όπου τα ρήγματα του Αγίου Ανδρέα και του San Jacinto πλησιάζουν μεταξύ τους — ανακάλυψαν αυτό που αποκαλούν «σεισμική πύλη». Και όχι, δεν είναι απλώς ένα δροσερό όνομα που επινόησαν. Περιγράφει στην πραγματικότητα πώς λειτουργεί αυτό το σημείο συνάντησης.
Σκεφτείτε το σαν μια πύλη σε ένα φράχτη. Ανάλογα με το πόση πίεση ασκείται από τη μία ή την άλλη πλευρά, αυτή η πύλη μπορεί να εμποδίσει κάτι — ή μπορεί να ανοίξει διάπλατα.
Κατά τη διάρκεια του σεισμού του Fort Tejon το 1857, η ρωγμή χτύπησε το Cajon Pass και σταμάτησε. Ο σεισμός παρέμεινε περιορισμένος μόνο στο Ρήγμα του Αγίου Ανδρέα. Αλλά το 1812; Ένας διαφορετικός σεισμός, γνωστός ως γεγονός Wrightwood, διέρησε απευθείας το σημείο συνάνειας και σκίστηκε διαμέσου και των δύο συστημάτων ρηγμάτων σε μια συνεχή ρωγμή.
Η διαφορά; Η κατάσταση τάσης στα περιβάλλοντα βράχια.