Η Πιο Τρελή Ιστορία που Θα Ακούσεις Σήμερα

Ωραία, λάτρεις της ιστορίας. Έχω να σας πω κάτι που ξεπερνάει ακόμα και τα μεσαιωνικά δράματα.

Φανταστείτε: 1066, ο Χάρολντ Γκοντουίσον βασιλιάς της Αγγλίας, ο Γουλιέλμος ο Κατακτητής έτοιμος να εισβάλει. Όλοι ξέρουμε την ιστορία, σωστά; Όρκοι που σπάνε, διαφιλονικούμενη διαδοχή, μάχη σε λόφο...

Αλλά τι θα λέγατε αν σας έλεγα ότι ο πραγματικός λόγος της ήττας του Χάρολντ μπορεί να μην είχε καμία σχέση με το πεδίο της μάχης; Τι θα λέγατε αν όλα κρίθηκαν στη Ρώμη, σε μια άγρια διαμάχη ανάμεσα σε δύο πάπες;

Δύο Πάπες; Ναι, Δύο Πάπες

Ξέρω τι σκέφτεστε. "Δύο πάπες; Αυτό δεν είναι από την ταινία με τον Τομ Χανκς;" Κρατηθείτε, γιατί οι μεσαιωνικές πολιτικές ήταν τραγικές.

Στις αρχές της δεκαετίας του 1060, η δυτική Χριστιανοσύνη περνούσε ό,τι ευγενικά θα λέγαμε "δύσκολη περίοδο". Το 1061, αντί για έναν πάπα, ξαφνικά είχε δύο που διεκδικούσαν τον τίτλο. Ο Πάπας Αλέξανδρος Β' από τη μια, κι ένας τύπος ονόματι Επίσκοπος Κάνταλος της Πάρμας (που πήρε το όνομα Ονώριος Β') από την άλλη. Είχαν αντίπαλους υποστηρικτές, ανταγωνιστικές διεκδικήσεις, και δεν στέλνονταν ούτε κάρτες Χριστουγέννων.

Η Αγία Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία υποστήριζε τον Ονώριο, ενώ ο Αλέξανδρος είχε το δικό του στρατόπεδο. Ουσιαστικά, ήταν ένας θρησκευτικός εμφύλιος που χώρισε την Ευρώπη στη μέση.

Πού Παίζει Ρόλο ο Χάρολντ;

Εδώ γίνεται ενδιαφέρον. Ο καθηγητής Τομ Λισένς από το Πανεπιστήμιο του Ανατολικού Αγγλίας έψαξε τα αρχεία του Βατικανού και ανακάλυψε κάτι εκπληκτικό: ένα χαμένο παπικό γράμμα του Αλέξανδρου Β', γραμμένο αφού ο Γουλιέλμος είχε ήδη πάρει τον αγγλικό θρόνο.

Και αυτά που έγραφε ο πάπας για την Αγγλία; Ωχ.

Ο πάπας ουσιαστικά είπε ότι η Αγγλία είχε εγκαταλείψει τον πνευματικό της δρόμο και ακολουθούσε "την υπερηφάνεια του πατέρα Σατανά". Οι ιστορικοί είχαν δει αυτές τις φράσεις, αλλά τις πέρασαν ως γενικόλογη θρησκευτική κριτική.

Όμως ο Λισένς πιστεύει ότι βρήκε την απάντηση. Όταν διαβάζεις αυτές τις παραγράφους στο πλαίσιο της διαμάχης των δύο παπών, δεν είναι απλή ηθικολογία — είναι πολύ συγκεκριμένη πολιτική επίθεση.

Σκεφτείτε το έτσι: αν η Αγγλία είχε στηρίξει τον Ονώριο Β' (τον αντίπαλο του Αλέξανδρου), τότε στα μάτια του Αλέξανδρου, οι Άγγλοι δεν έκαναν απλά θεολογικό λάθος — διάλεγαν τη λάθος πλευρά στην πιο σημαντική θρησκευτική αναμέτρηση της εποχής.

Γιατί ο Πάπας να Στηρίξει τον Γουλιέλμο;

Αυτό είναι το ερώτημα που έχει τρελάνει τους ιστορικούς για δεκαετίες: γιατί ο Πάπας να υποστηρίξει έναν Νορμανδό δούκα που εισβάλλει σε χριστιανικό βασίλειο και ανατρέπει τον βασιλιά του; Αυτό φαίνεται... ξέρετε... λάθος;

Η παραδοσιακή απάντηση ήταν η υποτιθέμενη αθέτηση όρκου του Χάρολντ (είχε υποσχεθεί να στηρίξει τις διεκδικήσεις του Γουλιέλμου, αλλά τελικά πήρε ο ίδιος τον θρόνο). Αλλά αυτό πάντα έμοιαζε με αδύναμη δικαιολογία για εισβολή.

Αυτό που προτείνει η έρευνα του Λισένς είναι πολύ πιο ενδιαφέρον: ο Πάπας Αλέξανδρος Β' μπορεί να έβλεπε τη Νορμανδική Κατάκτηση ως κομμάτι ενός μεγαλύτερου αγώνα. Ο Γουλιέλμος δεν έπαιρνε απλά γη — βοηθούσε τον Αλέξανδρο να νικήσει τους εχθρούς του, συμπεριλαμβανομένων όσων είχαν στηρίξει τον λάθος πάπα.

Στα μάτια του Αλέξανδρου, αυτό δεν ήταν απλή κατάκτηση γης. Ήταν ιερός πόλεμος εναντίον υποστηρικτών του Σατανά. Καμία πίεση, Χάρολντ.

Τι Σημαίνει Αυτό για Όσα Νομίζαμε

Αν ο Λισένς έχει δίκιο — και ειλικρινά, τα στοιχεία φαίνονται αρκετά πειστικά — τότε το 1066 δεν ήταν απλά θέμα αγγλικής πολιτικής ή διαφιλονικούμενης διαδοχής. Ήταν μπλεγμένο σε έναν πανευρωπαϊκό θρησκευτικό και πολιτικό αγώνα που οι περισσότεροι δεν μάθαμε ποτέ στο σχολείο.

Η επιλογή της Αγγλίας για το ποιον πάπα να αναγνωρίσει (ακόμα κι αν ήταν ασυνείδητη επιλογή λόγω πολιτικής κι όχι θρησκείας) μπορεί να είχε σφραγίσει τη μοίρα της χρόνιας πριν ένα μόνο βέλος εκτοξευτεί στο Χέιστινγκς.

Ο Χάρολντ δεν πολεμούσε απλά τον Γουλιέλμο σε εκείνο το πεδίο. Πολεμούσε τις συνέπειες αποφάσεων που πάρθηκαν στη Ρώμη, από ανθρώπους που πιθανότατα δεν γνώρισε ποτέ, για μια εκκλησιαστική διαμάχη που οι περισσότεροι Άγγλοι αγρότες δεν ήξεραν καν ότι υπήρχε.

Γιατί Με Ενθουσιάζει Αυτή η Ιστορία

Ας το πάρουμε: λατρεύω μια καλή μάχη όσο και ο επόμενος. Το Χέιστινγκς είναι γνήσια μια από τις πιο δραματικές στιγμές της αγγλικής ιστορίας. Αλλά ιστορίες σαν κι αυτή μου θυμίζουν ότι η ιστορία είναι πάντα πιο περίπλοκη από τις ωραίες αφηγήσεις που λέμε στον εαυτό μας.

Μας αρέσει να πιστεύουμε ότι τα μεγάλα γεγονότα κρίνονται από μεγάλους ήρωες και κακούς που παίρνουν σαφείς αποφάσεις σε δραματικές στιγμές. Αλλά συχνά; Κρίνονται από γραφειοκρατικές πολιτικές, ξεχασμένες συμμαχίες και εκκλησιαστικούς καυγάδες που χάθηκαν στην ιστορία.

Και ειλικρινά; Αυτό είναι πολύ πιο ενδιαφέρον.

Αν θέλετε να δείτε αυτή την ιστορία να ζωντανεύει, το Βρετανικό Μουσείο ανοίγει σύντομα μια μεγάλη έκθεση με τη Ταπισερί του Μπαγιέ. Να βλέπεις τις διάσημες σκηνές της Νορμανδικής Κατάκτησης γνωρίζοντας αυτό το κρυφό παπικό δράμα; Τέλειο.

Μερικές φορές η αληθινή ιστορία πίσω από την ιστορία είναι αυτή που δεν ακούμε ποτέ.

Πηγή: Έρευνα Πανεπιστημίου Ανατολικής Αγγλίας μέσω ScienceDaily